De geuren van een Marokkaans huis
Wierook en oud, oranjebloesemwater, amber, roos en verse munt: wat het is, hoe je het gebruikt en hoe je dat veilig doet in een appartement.
Veel mensen herkennen het huis van hun grootmoeder aan de geur. Een paar eenvoudige dingen brengen die geur terug: bloemenwater, hout, harsen en munt.
In het kort
- Wierook op houtskool rookt sterk: een klein stukje is genoeg, met een raam op een kier.
- Houtskool blijft een halfuur of langer heet. De brander staat op een hittebestendige ondergrond, uit de buurt van kinderen, gordijnen en huisdieren.
- Oranjebloesemwater en rozenwater parfumeren een kamer, het linnengoed en de handen zonder enige rook.
- Een elektrische brander geeft de geur met bijna geen rook: beter in een klein appartement.
Wat is wat
- Bkhour
- Houtsnippers of geperste mengsels die in parfumolie zijn gedrenkt. Zoet en sterk. Wordt gebrand voor gasten, op vrijdag en bij feesten.
- Oud
- Agarhout. Het echte hout is zeldzaam en duur en geeft een diepe, droge rook. De meeste oud die goedkoop wordt verkocht, is geparfumeerd hout.
- Jawi
- Benzoëhars, in witte of donkere brokjes. Een zachte rook die aan vanille doet denken.
- Blokjes amber en muskus
- Vast parfum in kleine blokjes. Niet branden: wrijf er een over de polsen, of leg een blokje in een la, een kleerkast of een schaaltje.
- Oranjebloesemwater (ma zhar)
- Gedistilleerd uit de bloesem van de bittere sinaasappelboom. Voor gebak en koffie, en om uit een mrach over de handen van gasten te sprenkelen.
- Rozenwater (ma ward)
- Van de rozen uit de Dadesvallei en Kelaat M'Gouna. Voor de huid, het linnengoed en de hammam.
- Gedroogde rozenknopjes, lavendel, verbena
- In schaaltjes, zakjes en kleerkasten.
- Ceder- en thuyahout
- De geur blijft jaren hangen en houdt motten weg.
Wierook branden
- Gebruik een brander (mbakhra) van aardewerk of metaal, met een laag zand of as op de bodem.
- Houd een houtskooltablet vast met een tang, steek de rand aan en leg het in de brander zodra de vonken eroverheen zijn gelopen.
- Wacht ongeveer vijf minuten, tot het bedekt is met grijze as.
- Leg er een stukje wierook op zo groot als een linze. Voeg later wat toe in plaats van veel in één keer.
- Draag de brander door de kamers, of laat hem in de hal staan met een raam op een kier.
- Als je klaar bent, laat je de houtskool in de brander liggen tot die helemaal koud is, minstens een uur, of dompel je die onder in water.
In een appartement
- Rookmelders reageren op wierook. Brand wierook uit de buurt van de melders en lucht de kamer; haal de melder niet weg.
- Buren delen het trappenhuis en de ventilatie. Met een klein stukje en een open raam blijft de vrede bewaard.
- Een elektrische wierookbrander verwarmt het hout of de hars zonder houtskool: minder rook en een gelijkmatige geur.
- Met astma, baby's, vogels of katten in huis: kies liever bloemenwater en hout dan rook.
- Parfumeer liever het linnengoed: een lepel oranjebloesemwater of rozenwater in de spuitfles die je bij het strijken gebruikt, of in het laatste spoelwater.
Elke dag, zonder rook
- Een mrach met oranjebloesemwater bij de deur, voor de handen van gasten.
- Een bosje verse munt in een glas op de keukentafel.
- Een schaal gedroogde rozenknopjes in de hal; fris ze op met een paar druppels rozenwater.
- Blokjes cederhout in de kleerkasten en bij de tapijten.
- Sinaasappelschil en een kaneelstokje die zachtjes pruttelen in water op een wintermiddag.
Kopen en bewaren
- Bloemenwater: lees het etiket. Op het etiket van echt bloemenwater staat gedistilleerd bloemenwater en niets anders. Bewaar het na opening in de koelkast en gebruik het binnen een paar maanden.
- Oranjebloesemwater om mee te koken en de geparfumeerde soort voor de huid zijn niet altijd hetzelfde product.
- Wierook blijft jaren goed in een gesloten blik.
- Op reis: bloemenwater telt als vloeistof in de handbagage, en houtskooltabletten zijn in het vliegtuig meestal verboden. Koop de houtskool waar je woont.
Fouten om te vermijden
- Een grote brok wierook op verse houtskool: dikke rook en een bittere geur.
- Een brandende brander laten staan op een houten tafel of een tapijt.
- Houtskool na tien minuten in de vuilnisbak gooien omdat die er koud uitziet.
- Oud kopen voor een prijs die te mooi is om waar te zijn, en dan echte oud verwachten.